Đìu hiu phiên “chợ người” ngày cận Tết

Thứ tư - 18/01/2012 09:18
Giữa cái rét buốt căm căm của những ngày giáp Tết, chúng tôi theo chân những người đi bán sức lao động đến những địa điểm mà người ta thường vẫn gọi là "chợ người". Chứng kiến những mảnh đời lam lũ với cảnh tượng người đứng, người ngồi rồi nằm co ro trên những chiếc xe cà tàng, gục mặt ủ rũ… khiến chúng tôi không khỏi chạnh lòng.

Cực thân nghề… bán sức

Từ lúc tờ mờ sáng trên một số con phố của Hà Nội đã xuất hiện từng nhóm người tụm năm, tụm ba chờ "khách hàng" đến "mua sức". Về cuối năm phần lớn là những công việc dọn dẹp, khuân vác. Mỗi khi có khách dừng bước, từng tốp người lại nháo nhác chạy xúm lại để xin việc. Sau một hồi ngã giá không thành, khách đi thẳng, còn họ lại đứng bần thần, ngơ ngác. Tất cả chỉ còn lại những bước chân nặng nề, những ánh mắt mong mỏi, khắc khoải chờ đợi và hi vọng. Một không khí ảm đạm, đìu hiu, ế ẩm đè nặng lên tâm trạng những người đàn ông trong những ngày cuối năm ở chốn thị thành.


Có nhiều việc làm là mong ước lớn nhất với những phận người lam lũ này

Một ngày ở chợ Bưởi bắt đầu từ 6 giờ sáng đến 22 giờ đêm. Những người đến đây phần lớn là người Thanh Hóa, Nghệ An... Xuất thân bần nông, cuộc sống chỉ ngóng trông vào cây lúa. Hết mùa không có việc, không nghề nghiệp thủ thân, họ lang thang ra Thủ đô mưu sinh những mong kiếm miếng cơm no, manh áo ấm cho gia đình.

55 tuổi, ông Nguyễn Hữu Tâm ở xã Lăng Thành, Yên Thành, Nghệ An mưu sinh ở "chợ người" đã được 6 năm nay ngao ngán: “Làm thân lao động bán sức như chúng tôi vất vả, nhục lắm nhưng có ai hiểu cho đâu!”. Từng là bộ đội vào sinh ra tử tại chiến dịch K5 Campuchia, năm 1986, khi phục viên trở về quê hương với những thương tích đầy mình nhưng lại không có nghề nghiệp. Không còn con đường nào khác ông Tâm phải lặn lội ra Bắc nhập vào "chợ người" này để bán nốt chút sức lực cuối đời của mình lấy đồng tiền nuôi gia đình, vợ con.

Ở "chợ người" họ làm bất cứ công việc gì mà khách yêu cầu. Từ việc bốc vác, phá nhà, gánh đất, gánh cát đến những việc như quét dọn nhà, thông bể phốt, dọn nhà vệ sinh, nạo vét cống… họ đều không nề hà, từ chối. Tất cả đều mong kiếm được ít tiền gửi về cho vợ con nơi quê nhà. Và, nhất là có một cái Tết đủ đầy, no ấm.

Một nghề hoàn toàn chính đáng như thế, lương thiện như thế, cơ cực, khốn khổ là thế nhưng họ vẫn luôn trong tình trạng nơm nớp lo sợ bởi nghề mà họ đang làm bị coi là: “Nghề làm xấu thành phố, làm xấu nét đẹp văn minh đô thị”. Vì lẽ đó, nên vài bữa nữa là họ bị Công an “càn quét” trong những ngày lễ, dịp Tết.

Anh Đoàn Bá Nam, 34 tuổi, ở xã Hòa Sơn (Đô Lương - Nghệ An) buồn bã nói: “Chúng tôi được coi là những người tận cùng của xã hội, những người nghèo khổ nhất ra đây để kiếm việc làm bằng sức lao động của chính mình. Nhưng khổ nỗi cán bộ phường nói chúng tôi là dân quê mùa, lên đây làm xấu bộ mặt thành phố, ảnh hưởng đến nét đẹp văn minh đô thị và tìm cách bắt giữ để răn đe, không cho làm. Bây giờ vừa phải lo kiếm tiền về ăn Tết, vừa lo sợ sẽ bị Công an phường bắt”.


Chờ đợi.
 
Cùng chung tâm trạng buồn, anh Nguyễn Bá Vinh, ngồi bên cạnh cũng tâm sự: “Dạo ni còn đỡ chứ mấy năm trước Công an họ làm ngặt lắm. Họ mặc thường phục, đóng giả là khách đến thuê chúng tôi, rồi họ đưa đi đến một phòng và nhốt tất cả lại, sau đó họ giam ở Đồng Giầu, Đông Anh. Có người còn bị bắt giam cả tuần trời, bố chết cũng không về an táng được…”

Không chỉ riêng những người nghèo khổ không có ruộng đất mới bán sức lao động mà những ngày giáp Tết khu vực này còn tập trung cả những bạn trẻ sinh viên chưa có việc làm, hay vì một lý do nào đó nên thường xuyên lui tới để bán sức lao động để kiếm tiền chi tiêu, học hành.

Mỗi người một cảnh ngộ khác nhau nhưng phần lớn họ đều là những người nông dân thuần phác chịu thương, chịu khó. Có người không có nghề nghiệp, người vì không cam chịu cảnh sống nông nghiệp, người lỡ hẹn với những chuyến làm ăn ở nước ngoài, phải bỏ về dở dang với số tiền nợ hàng trăm triệu đồng. Họ tìm đến chợ người này mong muốn được bán cơ bắp của mình để có đồng tiền trang trải cuộc sống hằng ngày và cái họ mong muốn nhất lúc này là có thật nhiều việc để làm, gom góp chút tiền để lo cho cái Tết.

Khốc liệt và gian truân

Mỗi ngày khu vực "chợ người" tập trung đến hàng trăm người. Họ đến không ngoài mục đích nào khác là bán sức lao động. Ẩn đằng sau sự đìu hiu, ủ rũ của "phiên chợ" ấy là những cuộc tranh giành không kém phần khốc liệt. “Chợ người” trên địa bàn Hà Nội tập trung theo từng nhóm người riêng rẽ, như tại khu vực dốc Bưởi đại đa số lại là người Nghệ An, khu vực ngã tư Giảng Võ hiếm thấy người nào khác ngoài người Thanh Hóa.

Để có việc làm ở "chợ người" đôi khi phải đổ bằng máu mới giành được. Sự tranh giành quyết liệt dẫn đến xô xát, đánh nhau xảy ra như cơm bữa. Có lẽ cũng vì điều này mà chính quyền địa phương mới mạnh tay dẹp bỏ. Anh Nguyễn Thành Công, ở xã Thanh Chương - Nghệ An cho biết: “Những người tập trung ở khu vực dốc Bưởi, mặc dù đều là người Nghệ An, nhưng vì miếng cơm manh áo, để kiếm được việc, họ sẵn sàng bất chấp, từ già đến trẻ không ai chịu nhường ai. Có những trường hợp vì tranh giành công việc mà trở nên thù hằn đánh nhau phải nhập viện. Đau lòng nhất là vụ án xảy ra năm 2008 gây chết người trong khi tranh cướp việc”.

Anh Nam cho biết thêm, khu vực dốc Bưởi này mỗi ngày tập trung từ 300- 400 lao động, đều là những người có hoàn cảnh nghèo khó, thất nghiệp nên mới ra… đứng đường. Nghề này ai thuê gì làm đấy, bất kể công việc gì, đôi khi phải chấp nhận hạ thấp mình để có việc làm nên thu nhập thường không ổn định. Có những người may mắn hàng tháng cũng kiếm được từ 2-3 triệu đồng nhưng cũng có người cả tháng không kiếm được đồng nào. Công việc "buổi đực buổi cái", thu nhập ngày có ngày không nên cuộc sống xa quê cứ bấp bênh, dặt dẹo. Ao ước lớn nhất của họ là có nhiều việc dù bất kể nặng nhọc đến đâu, họ sẵn sàng đánh cược với sức khỏe.

Ông Đỗ Văn Giang, quê ở Thanh Hóa thều thào: “Làm nông nghiệp thu nhập thấp, chi phí nhiều, ruộng đất thì ngày càng thu hẹp nên bắt buộc những chúng tôi phải ra ngoài kiếm việc để lấy tiền nuôi con cái học hành. Tôi ra đây làm đã được gần 4 năm rồi, cuộc sống nơi "chợ người" này cũng cực lắm, tiền ăn uống chi tiêu hằng ngày đều phải chắt chiu để cuối năm có tấm, có món”.

Không chỉ lo đối phó với cuộc sống, bài toán chi tiêu ở thành phố. Gánh nặng lớn nhất những người đàn ông mưu sinh bằng cơ bắp này còn là sự đợi chờ, mong mỏi của vợ và đàn con thơ nheo nhóc mỗi khi Tết đến xuân về. Cả một năm oằn vai khuân thuê, vác mướn mà đến ngày về không mua nổi vé tàu, có người ngậm ngùi ở lại "ngắm" phố phường ngày Tết. Anh Nguyễn Xuân Bằng ở Đông Hưng - Thái Bình bảo: "Nhiều trường hợp như thế đã xảy ra rồi. Có người đến ngày về trong túi còn vài trăm ngàn đồng chỉ đủ tiền đi xe. Cả năm đi làm thuê đến Tết về chẳng lẽ lại ăn nhờ vợ con, thà rằng ở lại".

Mỗi ngày chợ người vẫn đều đặn diễn ra những con người này vẫn ngày ngày kiên trì bám trụ. Cái chợ bán thứ hàng hóa đặc biệt này vào bất kể ngày nào cũng đìu hiu, ảm đạm như thế. Đặc biệt là những ngày giáp Tết, người bán sức ngày càng nhiều mà việc làm ngày càng hiếm. Đau lòng nhất là những trường hợp đi làm thuê lại bị gia chủ quỵt tiền hay có những người nhận công trình làm công nhật nhưng ông chủ “đánh bài chuồn”.

Đến cuối chiều, không khí lạnh đổ xuống, mưa lất phất những mảnh đời cơ cực ở phiên "chợ người" vẫn co ro, chờ đợi. Chỉ vài ngày nữa họ ra ga trở về quê. Nơi quê nghèo ấy, có những người đang chờ đợi họ mang tiền về để sắm Tết.

Nguồn tin: Báo công lý

Gửi bình luận của bạn
Mã chống spamThay mới

Những tin mới

Những tin cũ